Το Ιόνιο στο τραγούδι: "Ο σιορ Διονύσιος"

 

Μια και σήμερα γιορτάζει η Ζάκυνθος, το τραγούδι μας έρχεται από τον κόσμο της Ζακύνθου. Ο Μίμης Πλέσσας, με καταγωγή από τη Ζάκυνθο, υπογράφει τον "Σιορ Διονύσιο". Χρόνια πολλά στη Ζάκυνθο.

Ακολουθώντας τα πρότυπα της ζακυνθινής–επτανησιακής χορωδιακής μουσικής, ο Μίμης Πλέσσας (1924- ) συνθέτει και ο Κώστας Βίρβος (1926-2015) στιχουργεί τον «Σιορ Διονύσιο»[1]. Το τραγούδι αναφέρεται στη γνωστή μας από τον Καραγκιόζη ζακυνθινή περσόνα, και περιλαμβάνεται στον κύκλο τραγουδιών Ζει; που κυκλοφόρησε το 1971, με τραγούδια του Πλέσσα και στίχους του Βίρβου εμπνευσμένα από τις μορφές του Θεάτρου Σκιών. Ο Σιορ Διονύσιος είναι ακόμη ένας ερωτοχτυπημένος νέος, που υποφέρει για τα μάτια μιας όμορφης Ζακυνθινιάς. Η ατμόσφαιρα του τραγουδιού ενισχύεται από τη χρήση τύπων του επτανησιακού-ζακυνθινού ιδιώματος. Μοιραία ο ακροατής παραπέμπεται στην κομψευόμενη και ολίγον ονειροπαρμένη μορφή του Σιορ-Διονύσιου, που απεικονίζει κωμικά την εικόνα του Επτανήσιου στο λαϊκό θέατρο.

Τσι το ’πα τσι κοντέσσας μου

τσι το ’πα με κιθάρες

ότι πονάω μέσα μου

κι ας πάψει τσι λαχτάρες

 

Μη με καις σαν τσι λαμπάδες

τζόγια μου

και οι όμορφες καντάδες

γίνουν μοιρολόγια μου

όσκε ω, όσκε τζόγια μου

 

Στην κάτω ρούγα αν δε ’ρθείς

που πάει για το μουράγιο

θά ’χεις το βάρος μιας ψυχής

φιόρο μου μα τον Άγιο.

---

[1] Ο κύκλος τραγουδιών Ζει;  περιλαμβάνει 12 τραγούδια του Μίμη Πλέσσα σε στίχους του Κώστα Βίρβου. Ο «Σιορ Διονύσιος» ερμηνεύεται από χορωδία, ενώ συμμετέχουν, στα υπόλοιπα τραγούδια, ο Γιώργος Νταλάρας, ο Γιάννης Καλατζής, ο Ανέστης Βλάχος και ο Πρόδρομος Τσαουσάκης. Όλα αναφέρονται σε μορφές και τόπους του Θεάτρου Σκιών. Κυκλοφόρησε το 1971 σε δίσκο 33 στροφών από τη δισκογραφική εταιρεία MINOS. Επανακυκλοφόρησε σε CD το 1995.

Απόσπασμα από δημοσιευμένη μελέτη μου με τίτλο:   «Το Ιόνιο στη μεταπολεμική ελληνική στιχουργία. Πρώτη απόπειρα καταγραφής και ανθολόγησης. Μέρος Β΄: Ζάκυνθος, Κύθηρα», Κεφαλληνιακά Χρονικά, τόμ. 18 (2017-2018), Αργοστόλι 2018, σσ. 301-318.