Νίκος Φωκάς (1927-2021)

 

 

Μικρός αποχαιρετισμός σε έναν μεγάλο κεφαλονίτη, που συγκαταλέγεται στους σπουδαιότερους ποιητές της δεύτερης μεταπολεμικής γενιάς, αλλά και σημαντικό δοκιμιογράφο και μεταφραστή, τον Νίκο Φωκά. Αθόρυβος, αντιστρόφως ανάλογα με τη δημιουργικότητά του και το πολύ σπουδαίο έργο του, που ξεκινά από την πρώτη του έκδοση το 1947. Ποιητής του κόσμου όλου, στο ποίημα που ακολουθεί "Μετά τους σεισμούς" (1954) μιλά για αυτή την αγιάτρευτη τομή της ιστορίας αυτού του τόπου με τον δικό του μοναδικό τρόπο. Άλλος ένας κεφαλονίτης που διέπρεψε μακριά από το νησί μας, ας μην τον ξεχάσουμε...Η πολιτεία τον τίμησε το 2006 για το σύνολο του έργου του με το Μεγάλο Βραβείο Λογοτεχνίας. Η μεγαλύτερη όμως τιμή για έναν λογοτέχνη είναι η μνήμη και η συγκίνηση που προκαλούν οι μαγεμένες του λέξεις στην παλλόμενη καρδιά του αναγνώστη..

.

ΜΕΤΑ ΤΟΥΣ ΣΕΙΣΜΟΥΣ

 

Ο δρόμος μόνο

Καθάριζε ακόμα

Μέσα στο βράδυ

Ανάμεσα από τις ελιές που ένωσε πάλι η γαλήνη'

Κι ώρα την ώρα κόντευαν μέσα τους οι λυγμοί

Ετοιμάζοντάς τους την απάρνηση κάθε ελπίδας.

 

Από τον πόνο κάθονται όλοι μαζί

Κι ακούνε τα στοιχεία που απομακρύνονται'

Πότε μιλούν με τα χαλάσματα και νομίζεις 

Πως ύστερα από τον σεισμό

Ο πόνος τώρα

Θα ξεκόψει κάποιον

Ολόκληρο και θα τον σπρώξει να σκοτωθεί.

Μέριαζε από το θέλημα

Κάθε φορά η ζωή τους

Του θανάτου

Μαζί με τα πιο ακριβά της πράγματα.

Ώσπου το βράδυ που κατάκατσε το κακό

Δεν μάντευες παρά χαλάσματα αγνώριστα γύρω' τ' άστρα

Βγήκαν όλα κι έδειξαν τέλεια το στερέωμα

Ειρηνεύοντας τη γη

Με τα γκρεμισμένα της σπίτια.

 

Όμως οι πιο παλιοί,

οι γέροι που δεν έστερξαν να τ' αφήσουν

Δεν πρόβαλαν πια καθόλου'

 

Μονάχα τα παντοτινά τους σημάδια

Βγήκαν τ' άλλο πρωι κάτω απ' τον ήλιο.

Πάνω στα παλιά πλούτη τα χυμένα σρις αυλές.

Στα εικονίσματα, στα ταπειν'α

Σύνεργα του δείπνου και της στέγης'

Πάνω σ' ό,τι

Δεν ήταν ούτε πλούτος ούτε σύνεργο -

Μονάχα σημάδι παντοτινό.

 

[Σεπτέμβρης 1953]

 

 (από την έκδοση Νίκος Φωκάς, Ποιητικές συλλογές (1952-2000), Αθήνα: ύψιλον, 2002.